Koolstoffinanciering aan het werk zien in Afrika’s regenwouden en kustlijnen

Na bijna drie weken in Tanzania en Kenia, waar ik enkele werkelijk inspirerende op de natuur gebaseerde koolstofcompensatie- en natuurbehoudprojecten heb bezocht, en wilde dieren in hun meest pure vorm in hun natuurlijke omgeving heb ervaren, ben ik nog steeds bezig met het verwerken van wat ik alleen maar als een avontuur kan omschrijven.

Bezoek aan het Ntakata REDD+ project

De aanleiding voor mijn reis was de mogelijkheid om het Ntakata REDD+ project in de Katavi regio van Tanzania te bezoeken, een vlaggenschipproject van onze koolstofcreditpartner Respira International, die investeringen genereren voor de ontwikkelaars, Carbon Tanzania. Ntakata is een project waar zowel ATPI als verschillende van onze klanten aan bijdragen via ATPI Halo, om een deel van onze koolstofvoetafdruk te compenseren.

Het uit eerste hand ervaren van de krachtige impact van zo’n uitzonderlijk goed beheerd, volledig gecertificeerd op de natuur gebaseerd koolstofcompensatieproject, rechtvaardigt waarom bedrijven koolstofcompensatie in hun duurzaamheidsstrategieën zouden moeten opnemen. Het is een betaalbare manier om iets terug te geven aan de natuur en afgelegen gemeenschappen, die vaak het meest lijden onder de gevolgen van klimaatverandering.

Uitdagingen voor Tanzania’s bossen

Oost-Afrika, en Tanzania in het bijzonder, wordt geconfronteerd met drie belangrijke milieubedreigingen:

• Slechte landbouwpraktijken
• Kleinschalige ambachtelijke mijnbouw
• Stroperij van zowel vee als bedreigde diersoorten

Bij het invliegen naar Mpanda, Katavi, zijn de littekens van honderden jaren van niet-duurzame landbouw en lokale, ongereguleerde mijnbouw overvloedig aanwezig. Slechte landbouwpraktijken hebben ertoe geleid dat boeren simpelweg verder het bos in trekken om weidegronden en landbouwgrond te vinden, terwijl ambachtelijke mijnbouw niet alleen levens in gevaar brengt, maar ook het land volledig verwoest. Om lokale gemeenschappen te helpen hun omgeving beter te begrijpen en te respecteren, de impact die ze op hun land hebben, en hoe dat moet veranderen, is een enorme taak die Carbon Tanzania sinds 2017 op zich heeft genomen in nauwe samenwerking met de lokale districtshoofden.

Opbouwen van veerkrachtige gemeenschappen

De sleutel tot de bescherming van deze omgeving, aan de rand van 216.000+ hectare uiterst waardevol regenwoud, thuis van 13 bedreigde diersoorten zoals de chimpansee, Oost-Afrikaanse olifant en andere grote zoogdieren en vogels, is het verbeteren van de levensomstandigheden. Naarmate het welzijn van de gemeenschap verbetert, groeit het bewustzijn en willen de dorpelingen actief hun inheemse ecosystemen beschermen. Onderwijs en gezondheidszorg zijn cruciale factoren, en het Ntakata Project maakt enorme vorderingen met het bouwen van gezondheidscentra en het uitbreiden en verbeteren van scholen met de fondsen die worden opgehaald via de verkoop van vrijwillige koolstofkredieten.

Ik kon van dorpelingen en districtshoofden horen hoe de Ntakata-investeringen levens transformeren.

De bouw van gezondheidscentra maakt lokale poliklinische en verloskundige zorg mogelijk. Een bezoek aan het ziekenhuis kon voorheen één tot twee dagen duren. En waar een dag werk gelijk staat aan het voeden van het gezin, heeft dat enorme implicaties. Verbeterde medische zorg betekent dat kinderen kunnen worden ingeënt, en hopelijk zal tyfus in de toekomst niet meer een van de top drie aandoeningen zijn, naast malaria en hiv.

Ik zag uitbreidingen en verbeteringen aan schoolgebouwen, nieuwe bureaus voor de leerlingen, en ook huizen voor gemeenschapsleiders, inclusief vergaderruimtes, waar het lokale bestuur kan worden verbeterd.

Eenvoudige geschenken, grote glimlachen

Het enthousiasme dat werd gecreëerd door slechts een paar dozen gekleurde krijtjes en pennen die ik aan de scholen doneerde, is een bewijs van de eenvoud en armoede die in deze dorpen gebruikelijk zijn. Ondertussen betekent nieuwe huisvesting voor personeel dat ziekenhuizen en scholen leraren en artsen kunnen aanmoedigen om te blijven en deel uit te maken van de gemeenschap waarin ze werken, wat banen en stabiliteit creëert.

Gemeenschappen moeten zich kunnen ontwikkelen. Wat ik heb gezien in de drie dorpen die we hebben bezocht als onderdeel van het Ntakata Project (Mpembe, Katuma en Kagunga) zijn solide fundamenten voor het onderwijzen en toepassen van duurzame landbouwpraktijken. Lokale gemeenschappen waren actief betrokken en begrepen de omvang van wat het betekent om de toekomst van hun omgeving en het land dat ze al generaties lang bewonen, veilig te stellen. Het genereren van inkomsten door landbouw en andere lokale initiatieven helpt zowel families als bossen.

Rijdend door dit uitgestrekte landschap was het verschil opvallend tussen het gezonde regenwoud binnen het Ntakata projectgebied en het aangetaste land in dorpen die nog niet deelnemen aan natuurbehoudsinspanningen.

Chimpansees volgen in Mahale

Na mijn veldbezoek aan Ntakata reisde ik van Ikuu Airstrip naar Mahale, en vervolgens per boot naar een kamp binnen het nationale park aan het Tanganyikameer, Mahale. Zelfs de reis werd een avontuur, met olifanten, impala’s, apen, bavianen, krokodillen, nijlpaarden, buffels en talloze vogels die verschenen op weg naar de Ikuu Airstrip.

Mahale is sinds 1965 de thuisbasis van chimpansee-onderzoek. Het kamp waar ik verbleef, werkt nauw samen met onderzoekers en rangers om ervoor te zorgen dat chimpanseetochten het regenwoud, de chimpansees en de veiligheid van bezoekers respecteren. Begin juni zijn chimpansees vaak hoger in de bergen vanwege seizoensgebonden voedselpatronen. Lokale trackers zoeken vanaf de dageraad en blijven in radiocontact met kampgidsen. Op onze eerste dag vertrokken we om 09:30 voor een steile 2,5 uur durende tocht door dicht regenwoud. We werden beloond met een buitengewone ontmoeting met een groep van ongeveer 30 chimpansees, slechts minuten nadat ze een zeldzame apendoding hadden verricht.

We observeerden het volledige drama van hun hiërarchie: dominante mannetjes die zich lieten gelden, vrouwtjes en jonge dieren die op hun beurt wachtten, en momenten van kalmte te midden van uitbarstingen van geluid en beweging. We zaten een uur lang stil, gefascineerd. Het van dichtbij zien van de chimpansees en het getuige zijn van hun intelligentie en sociale dynamiek was levensveranderend.

Tijdens onze tweede tocht zagen we een kleinere groep, maar herkenden we sommige individuele chimpansees aan hun kenmerken en gedragingen, een bewijs van de kennis van de trackers en de verbinding die is opgebouwd door verantwoord ecotoerisme.

Hoe iemand deze geweldige wezens, met wie we zoveel gemeen hebben, zou willen schaden, is onbegrijpelijk.

Flipflopi: strijd tegen plastic in Lamu

De laatste bestemming van mijn reis was het eiland Lamu, in de Lamu-archipel, een myriade van kleine eilanden en mangroven.

Hier bezocht ik een werkelijk inspirerend project genaamd “Flipflopi”, gericht op plastic recycling. Lamu-eiland, in veel opzichten idyllisch, wordt zwaar getroffen door plasticvervuiling, verergerd door getijden en stormen die afval aan land spoelen.

Opgericht meer dan 10 jaar geleden, is het veel meer dan alleen een plastic recyclingproject. Het omvat een hele filosofie en een koppig geloof dat we door educatie het gebruik van plastic kunnen verminderen, evenals correcte afvalverwerking kunnen aanmoedigen, wat op zijn beurt leidt tot recyclingmogelijkheden. Het team ontvangt maandelijks een indrukwekkende 8-10 ton plastic, dat ze in hun faciliteit verwerken.

Hun eerste mijlpaal was het creëren van ’s werelds eerste zeilende dhow gemaakt van volledig gerecycled plastic. Tegenwoordig produceert Flipflopi ook op plastic gebaseerd meubilair, huishoudelijke artikelen en bouwmaterialen die eruitzien en presteren als traditioneel hout.

Een opleidingscentrum rust lokale ambachtslieden en stagiairs uit met vaardigheden, terwijl de materiaalherwinningsfaciliteit meer dan 30 mensen in dienst heeft. Als onderdeel van de circulaire economie-aanpak educeert het project de lokale gemeenschap, verhoogt het bewustzijn over de gevaren van stortplaatsen voor eenmalig plastic, illegale verbranding, en hoe de afhankelijkheid van plastic te verminderen. Plastic afval vormt een enorme bedreiging voor de mangroven en de vele vissen, vogels, zoogdieren en andere wilde dieren die gedijen in deze meest verbazingwekkende koolstofputten – de meest waardevolle bossen op onze planeet in termen van koolstofvastlegging. Het Flipflopi-team plant ook mangrovezaailingen in het beschermde gebied tussen het administratiekantoor en de materiaalherwinningsfaciliteit.

Ik had het geluk om een tocht te mogen maken op een van de Flipflopi-boten terug naar de stad Lamu. Een prachtig en sierlijk stuk vakmanschap. Ik kon niet anders dan onder de indruk zijn van de koppige en optimistische benadering van de medeoprichters om mensen te onderwijzen over plastic voor eenmalig gebruik.

Impact uit eerste hand zien

Deze reis bevestigde voor mij opnieuw de kracht van goed beheerde koolstofcompensatieprogramma’s en duurzaam toerisme om zowel de natuur als gemeenschappen te transformeren. De fondsen die worden gegenereerd door projecten zoals Ntakata, ondersteund via ATPI Halo, verbeteren onderwijs, gezondheidszorg, levensonderhoud en natuurbehoud, wat een rimpeleffect creëert dat ons allemaal ten goede komt.

Door te investeren in gecertificeerde, transparante koolstofcompensatie-initiatieven kunnen we iets terugdoen voor de ecosystemen en gemeenschappen die in de frontlinie van klimaatverandering staan. Bij ATPI Halo zetten we ons in voor het leveren van oplossingen die niet alleen emissies verminderen, maar ook mensen empoweren en de ongelooflijke biodiversiteit beschermen waarvan we allemaal afhankelijk zijn.